Niemal 900 kawałków plastiku w żołądku. Dramatyczna sytuacja w kolonii burzyków
18 września 2026, 09:50W 2025 roku w żołądku pewnego młodego burzyka bladodziobego znaleziono 894 kawałki plastiku. Ważył łącznie ponad 64 gramy. Rok później u innego osobnika znaleziono mniej plastiku (644 kawałki), ale jego masa wynosiła ponad 67 gramów. To skrajne przypadki, ale wpisują się w niepokojącą zmianę. Prowadzone od wielu lat badania na australijskiej wyspie Lord Howe pokazują, że ostatnio gwałtownie rośnie ilość plastiku trafiającego do przewodów pokarmowych ptaków.
Ołów pomoże w odczytaniu zwęglonych starożytnych zwojów?
18 września 2026, 08:06Douglas Seiler z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Berkeley (UC Berkeley) i Jacob Michael LaManna z amerykańskiego Narodowego Instytutu Standardów i Technologii (NIST) oraz ich zespół postanowili sprawdzić, w jaki sposób można odczytać zwęglone zwoje papirusowe, których atrament zawiera ołów. Stworzyli więc własne zwoje. Papirus i kalamusy (pióra trzcinowe) kupili w Egipcie, a w Japonii nabyli tradycyjny atrament węglowy. Do atramentu dodali azotan ołowiu i zatrudnili studentów, by na papirusie wypisali cytaty z „Gwiezdnych wojen”, Biblii i serialu z lat 60. Następnie papirusy zwinęli, włożyli do pojemnika i poddali działaniu wysokich temperatur, by zwęglić papirus na wzór słynnych zwojów z Herkulanum.
Mionium a teoria Einsteina. Uczeni chcą sprawdzić, jak grawitacja działa na cząstki II generacji
17 września 2026, 10:55Naukowcy z ETH Zurych i Instytutu Paula Scherrera, których pracami kierowali Jesse Zhang i Anna Soter, poczynili ważny krok w kierunku odpowiedzi na pytanie, czy grawitacja działa tak samo na zwykłą materię i na egzotyczne atomy. W tym celu wytworzyli wiązkę mionium, która ma umożliwić badanie swobodnego spadku materii zawierającej antycząstkę drugiej generacji.
Komu dać nerkę? Na ile ludzkie są decyzje moralne podejmowane przez AI?
16 września 2026, 11:02Dwóch pacjentów czeka na przeszczep, ale dostępna jest tylko jedna nerka. Jeden pacjent jest młodszy, drugi ma na utrzymaniu rodzinę. Czyje życie uratować? Na takie pytanie nie ma jednoznacznie dobrej odpowiedzi. A to właśnie taki problem postawili badacze z Mozilla AI oraz Pennsylvania State University przed wielkimi modelami językowymi. I okazało się, że LLM rozstrzygają je bardziej jednoznacznie niż ludzie. Naukowcy zbadali w ten sposób, jak bardzo decyzje sztucznej inteligencji odbiegają od ludzkich ocen moralnych i jak można zmniejszyć te różnice.
Prosta zmiana diety może obniżać wiek biologiczny. Zaskakująco szybka reakcja organizmu
16 września 2026, 09:32Wystarczyły 4 tygodnie lepszej diety, by u osób starszych poprawiły się wskaźniki służące ocenie wieku biologicznego. To zaskakująco krótki czas jak na zauważalną poprawę. Co prawda badania przeprowadzone przez naukowców z Uniwersytetu w Sydney nie pokazują, jak zmiana diety wpłynęła na zdrowie czy długość życia badanych – nie taki był bowiem ich cel – jednak uzyskane wyniki są bardzo zachęcające i każą zastanowić się nad zmianą diety.
Kwantowe struny Bethego w ultrazimnym gazie
15 września 2026, 11:18Około stu lat temu Hans Bethe, późniejszy noblista, przewidział istnienie niezwykłych kwantowych stanów związanych, w których tworzące je cząstki wspólnie poruszają się, zderzają z podobnymi obiektami i zachowują swoją strukturę. Teraz Hanns-Christoph Nägerl z Uniwersytetu w Innsbrucku i jego zespół stworzyli mieszaninę takich obiektów zwanych strunami Bethego. Uzyskane przez nich struny składały się z co najmniej sześciu atomów.
Słonie posiadają kontrolę hamowania
14 września 2026, 07:34Kontrola hamowania pozwala powstrzymać dominującą ale nieskuteczną reakcję i wybrać zachowanie lepiej odpowiadające sytuacji. Jest ważnym mechanizmem podejmowania decyzji i elastycznego rozwiązywania problemów. Słonie, ze swoimi dużymi mózgami i złożonym życiem społecznym, wydają się świetnym kandydatem do posiadania kontroli hamowania.
Oto jak kropla deszczu może uszkodzić karoserię
10 września 2026, 15:37Kropla wody spływająca po liściu lub tworzywie sztucznym może gromadzić ładunek elektryczny, który następnie uszkodzi karoserię samochodu. Ten pomijany mechanizm uszkodzeń infrastruktury opisali na łamach Nature Zhongyuan Ni, Rüdiger Berger i Hans-Jürgen Butt oraz ich zespół z Instytutu Badań nad Polimerami im. Maxa Plancka. Ich odkrycie może pomóc w opracowaniu skuteczniejszych metod ochrony samochodów, statków czy budynków przed korozją.
Najstarsze ślady używania środków psychoaktywnych pochodzą z Sulawesi
10 września 2026, 13:02Ślady na zębach dwóch dawnych mieszkańców Sulawesi pozwoliły zajrzeć w odległą historię używek. Adam Brumm z australijskiego Griffith University i Marlon N. R. Ririmasse z indonezyjskiego Pusat Kolaborasi Riset Arkeologi Sulawesi oraz ich współpracownicy z Australii, Indonezji i USA informują na łamach Science Advances o zidentyfikowaniu najstarszych na świecie przykładów regularnego używania środków psychoaktywnych.
Energetyki i inne słodzone napoje mogą zwiększać ryzyko raka żołądka
10 września 2026, 07:28Osoby pijące dziennie ponad jedną porcję (240 ml) słodzonych napojów – w definicji tej mieszczą się napoje gazowane, energetyki i słodzone soki owocowe – mogą być narażone na zwiększone ryzyko raka żołądka. Tak wynika z wieloletniej obserwacji ponad 100 000 pracowników amerykańskiej służby zdrowia. Podobnej zależności nie zauważono u osób pijących napoje ze słodzikami. Jednak sami autorzy badań przyznają, że uzyskane przez nich wyniki wymagają potwierdzenia.
« poprzednia strona następna strona » 1 2 3 4 5 6 7 …
